Oscillation ::: Materia Forma
×
×

01.05.2024 14:30-18:30

Lezingen met Bojana Cvejić, Gabriel Paiuk, Giulia Rae, Rim Irscheid, Tim Ingold. Gemodereerd door Leonie Persyn.

14:30 Doors
15:00 Bojana Cvejić – On Sensing and Moving Transindividually
15:30 Gabriel Paiuk –  Listening Technicities
16:15 Giulia Rae – “Immersive” in the Context of sound and Listening
16:45 Rim Irscheid – Embracing Uncertainty and Failure in Experimental Music and Curatorial Activism
17:30 Tim Ingold – The Fountain
18:00 Round Table

Deze namiddag bundelt vijf lezingen die verschillende perspectieven bieden op het thema van het festival, met bijdragen over immersie, technologie, culturele conventies en transindividualiteit. De middag wordt afgesloten met een ronde tafel met alle sprekers. Het is gratis na registratie.

Bojana Cvejić: On sensing and moving transindividually

In de context van de neoliberale maatschappij wordt het individu getraind om zichzelf op te voeren als een individu door middel van een verscheidenheid aan relaties en waarheden. Zo wordt ‘het zelf’ beschouwd als een kwestie van eigendom en bezit, productie van iemands eenheid of ervaring van iemands eigen waarheid door een belichaming waarbij kunst en cultuur gouden kansen bieden voor individuen om ‘zichzelf uit te drukken’. Toch kunnen we dit probleem en de Westerse culturele erfenis ervan omdraaien en een andere claim maken. Wat als de bron van individuatie van alle subjecten sociaal en preindividueel is? Volgens Gilbert Simondon’s kijk op individuatie omvat de preindividuele bron het sensorimotorische apparaat, samen met cognitieve vermogens (taal, verbeelding, geheugen, vermogen om te werken en samen te werken, enzovoort), en maakt het deel uit van het generieke erfgoed van ons soort-zijn, dat geen enkel individu kan uitputten of zo goed mogelijk kan vertegenwoordigen. Zelfs perceptie kan nooit individueel zijn, omdat “het nooit een individuele ‘ik’ is die hoort, ziet, aanraakt; het is de hele soort als zodanig”, zei Paolo Virno. Als het niet (voor) het individu is, wie of wat ‘maakt’ en neemt dan deel aan de ervaringen die we samen delen, met een vluchtig gevoel van collectiviteit? Wat maakt een sensorimotorische ervaring transindividueel, en meer specifiek, wat zou het betekenen om transindividueel te luisteren, waarbij individuen en een groep samen evolueren in wederzijdse relaties? Deze lezing zal een aantal signalen en suggesties geven over het belang van transindividualiteit in performance.

Gabriel Paiuk: Listening Technicities

Deze lezing gaat over geluidsproductie en -mediatie, niet als een verzameling instrumenten en hulpmiddelen, maar als een voorwaarde om geluid te maken en waar te nemen. Luisteren, opgevat als een performatief aspect van de manier waarop we participeren in de wereld, wordt bepaald door de technische circuits waarin dit gebeurt. Deze maken niet alleen verschillende manieren mogelijk om geluid te produceren, maar geven ook vorm aan hoe perceptie en verbeelding mogelijk worden. Gabriel Paiuk zal zowel muziekuitvoeringen als andere vormen van artistieke praktijk die met geluid te maken hebben aan de orde stellen als mogelijke plekken waar de articulatie van technologie, luisteren en verbeelding tot stand komt.

Giulia Rae: “Immersive” in the context of sound and listening

In het hedendaagse rijk van technologie-gedreven mediaconsumptie is de term “immersief” alomtegenwoordig, en wordt die vaak nogal oppervlakkig gebruikt. Het wordt vaak geassocieerd met de kwaliteit van een ervaring die mogelijk wordt gemaakt door een bepaalde technologie, alsof alleen al de complexiteit van de opstelling (zoals het aantal luidsprekers) direct gelijk staat aan een verhoogd gevoel van immersie. Een denkwijze die ook terug te vinden is in kunstdomeinen die sterk afhankelijk zijn van technologie. Vanuit dit kunstenlandschap ontstaat de noodzaak om de term vanuit een kritisch standpunt te onderzoeken. Wanneer we nadenken over de ervaring van het luisteren, komt “onderdompeling” naar voren als een onderscheidende kwaliteit. Dit leidt tot een dichotomie tussen onderdompeling en afstand, alsof “het zelf”, door de handeling van het luisteren, schommelt tussen in en uit “de ander”, in en uit zichzelf.

Rim Irscheid: Embracing Uncertainty and Failure in Experimental Music and Curatorial Activism

De lezing belicht het belang van de begrippen ‘onzekerheid’ en ‘mislukking’ als productieve hulpmiddelen bij het maken van experimentele muziek en ethische luisterpraktijken. Aan de hand van etnografische bevindingen uit Libanon en Libanese diasporagemeenschappen in Duitsland zal Rim spreken over door kunstenaars geleide instellingen in Duitsland die (neo)koloniale machtsdynamieken tussen curator en muzikant uitdagen en curatoriale verhalen van ‘Arabisch verzet’ in transculturele producties vermoeien. Aan de hand van voorbeelden van het curatoriële activisme van Libanese experimentele muzikanten in Berlijn Kreuzberg, zal Rim laten zien hoe nieuwe vormen van curatoriële concepten, sonische instrumenten en affectieve reacties op geluid de voedingsbodem kunnen vormen voor het beoefenen van mindful-, geëngageerde-, en hyperluisterpraktijken.

Tim Ingold: The Fountain

Aan de hand van een fontein denk ik na over de aard van geluid in relatie tot vallend water. Wat betekent het om te zeggen dat het geluid van de fontein diffuus is in plaats van compact? Wat bedoelen we met geluid, zodat termen als diffusie en verdichting erop van toepassing kunnen zijn? Door het plopgeluid van een enkele druppel die in het water valt te vergelijken met het gerinkel van de fontein, zal ik laten zien dat niet spreken van de diffusie van geluid, maar van geluid zelf als diffuus, betekent dat je geluid opvat als het uitrekken van de auditieve aandacht terwijl het deelneemt aan het milieu. Alleen in deze zin zijn geluid en water uitwisselbaar.

 

Bojana Cvejićs werk omvat filosofie, performancepraktijk, -theorie en dans. Haar interessegebieden zijn expressionisme in de westerse (continentale) filosofie, sociale choreografie, kritiek op het individualisme, ritmes van intens werk en hedendaagse performancepoëtica.

https://www.bojanacvejic.info/ 

Giulia Rae is een componist en geluidsonderzoeker die momenteel in Brussel woont. Met een basis in creative coding omarmt Rae’s zorgvuldige benadering van de sonische ruimte het potentieel van mens-machine interactie om digitale/organische geluidsomgevingen te creëren. Ze presenteert acousmatische werken, treedt internationaal live op en brengt muziek uit op verschillende labels.

https://www.giuliarae.com/

Rim Irscheid is een postdoctoraal onderzoeker en curator die werkt op het raakvlak van curatorieel activisme, diaspora muziek maken en cultureel beleid in Libanon en Duitsland. Momenteel werkt ze als postdoctoraal onderzoeker aan het UKRI/ERC-project Beyond1932: Rethinking Musical Modernity in the Middle East and North Africa aan het King’s College in Londen.

www.rim-irscheid.com

Gabriel Paiuk is een componist, geluidskunstenaar en onderzoeker die de manieren waarop luisteren plaatsvindt onderzoekt. Zijn werk is uitgevoerd en gepresenteerd in heel Europa, Noord- en Zuid-Amerika en bestaat uit geluidsinstallaties, werken voor instrumenten en elektronische apparaten en samenwerkingen met andere disciplines. Hij doceert aan het Instituut voor Sonologie in Den Haag (NL).

https://www.gabrielpaiuk.com/ 

Tim Ingold is emeritus hoogleraar sociale antropologie aan de Universiteit van Aberdeen. Hij heeft veldwerk verricht over Saami en Finnen in Lapland en heeft geschreven over milieu, technologie en sociale organisatie in het circumpolaire Noorden, over dieren in de menselijke samenleving en over menselijke ecologie en evolutietheorie.

Zijn meer recente werk onderzoekt de perceptie van het milieu en de praktijk van de geschoolde. Ingolds huidige interesses liggen op het raakvlak tussen antropologie, archeologie, kunst en architectuur. Zijn recente boeken zijn Lines (2007), Anthropology and/as Education (2018) en Imagining For Real (2022).

https://www.timingold.com/ 

Leonie Persyn, geboren in België, is verbonden als onderzoeker aan S:PAM – Studies in Performing Arts and Media, Universiteit Gent. Ze is opgeleid als beeldend kunstenaar en kunsthistoricus. De laatste jaren ontwikkelde ze haar eigen onderzoekspraktijk met zowel academische als artistieke strategieën. Haar onderzoeksproject getiteld The Sound of a Shared Intimacy focust op geluid en luisteren in performances.

https://www.leoniepersyn.com/